പശ്ചിമേഷ്യ വീണ്ടും പുകയുന്നു: ട്രംപിന്റെ ഉപാധികൾ തള്ളി ഇറാൻ; ഖാർഗ് ദ്വീപിനെ ലക്ഷ്യമിട്ട് അമേരിക്ക

പശ്ചിമേഷ്യയിലെ യുദ്ധഭീതി ലോകത്തെയാകെ മുനയിൽ നിർത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, നയതന്ത്ര ചർച്ചകൾ പുതിയ വഴിത്തിരിവിലേക്ക് കടക്കുകയാണ്. അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് മുന്നോട്ടുവെച്ച വെടിനിർത്തൽ നിർദ്ദേശങ്ങളെ ഇറാൻ പൂർണ്ണമായും തള്ളിയതോടെ മേഖലയിലെ സമാധാനശ്രമങ്ങൾക്ക് കനത്ത തിരിച്ചടിയേറ്റിരിക്കുന്നു. സമാധാനത്തിനായുള്ള ട്രംപിന്റെ 15 ഇന ഉപാധികൾക്ക് പകരം സ്വന്തം നിലയിലുള്ള അഞ്ച് കർശന നിബന്ധനകളാണ് ഇറാൻ ഇപ്പോൾ മുന്നോട്ടുവെച്ചിരിക്കുന്നത്. വെറുമൊരു ഔദ്യോഗിക പ്രതികരണം എന്നതിലുപരി, മേഖലയിലെ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനശക്തി ഒട്ടും കുറഞ്ഞിട്ടില്ലെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന നിലപാടാണ് ഇറാൻ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.

ഇറാന്റെ അഞ്ച് നിബന്ധനകൾ: നയതന്ത്ര പ്രതിരോധത്തിന്റെ പുതിയ മുഖം

ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവെച്ച നിബന്ധനകൾ പരിശോധിച്ചാൽ അവ കേവലം ഒരു വെടിനിർത്തലിന് അപ്പുറം ദീർഘകാല സുരക്ഷയും സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയും ലക്ഷ്യമിടുന്നതാണെന്ന് കാണാം. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ തങ്ങളുടെ പരമാധികാരം നിരുപാധികം അംഗീകരിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്. ലോകത്തെ എണ്ണ വ്യാപാരത്തിന്റെ സിരയായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്മേലുള്ള നിയന്ത്രണം ഇറാന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ആയുധമാണ്. തങ്ങളുടെ മണ്ണിൽ ഇനിയൊരു ആക്രമണം ഉണ്ടാകില്ലെന്ന ഉറപ്പിനൊപ്പം, നിലവിലെ യുദ്ധം മൂലം ഉണ്ടായ ഭീമമായ നാശനഷ്ടങ്ങൾക്ക് കൃത്യമായ നഷ്ടപരിഹാരം വേണമെന്ന ആവശ്യവും ഇറാൻ ഉന്നയിക്കുന്നു.

ഭാവിയിൽ അമേരിക്ക വാക്കുമാറ്റാൻ സാധ്യതയുള്ളതിനാൽ, സമാധാനം ഉറപ്പാക്കാൻ പ്രത്യേക അന്താരാഷ്ട്ര സംവിധാനങ്ങൾ വേണമെന്ന ഇറാൻ ഔദ്യോഗിക മാധ്യമമായ പ്രസ് ടിവിയുടെ റിപ്പോർട്ട് ഗൗരവതരമാണ്. ട്രംപ് ഭരണകൂടം മുന്നോട്ടുവെച്ച നിർദ്ദേശങ്ങൾ ഇറാന്റെ പരമാധികാരത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതാണെന്ന വികാരമാണ് ഇറാനിലെ ഭരണനേതൃത്വത്തിനുള്ളത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത ഈ നിലപാടുകൾ പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സംഘർഷത്തിന്റെ ആക്കം കൂട്ടാനേ ഉപകരിക്കൂ എന്ന് രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ വിലയിരുത്തുന്നു.

എണ്ണക്കരുത്തിനെ തകർക്കാൻ ഖാർഗ് ദ്വീപ് എന്ന യുദ്ധതന്ത്രം

ഇറാന്റെ സാമ്പത്തിക അടിത്തറയെ തകർക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള നീക്കങ്ങളാണ് അമേരിക്ക ഇപ്പോൾ ആസൂത്രണം ചെയ്യുന്നത്. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി ഇറാന്റെ ഏറ്റവും വലിയ എണ്ണ കയറ്റുമതി കേന്ദ്രമായ ഖാർഗ് ദ്വീപിനെ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള സൈനിക നീക്കങ്ങൾ യുഎസ് സജീവമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. പേർഷ്യൻ കടലിടുക്കിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ചെറിയ ദ്വീപ് ഇറാന്റെ സാമ്പത്തിക ജീവനാഡിയാണ്. ഇവിടത്തെ ടെർമിനലുകൾ വഴിയാണ് ഇറാന്റെ എണ്ണ കയറ്റുമതിയുടെ ഏറിയ പങ്കും നടക്കുന്നത്. ഖാർഗ് ദ്വീപിൽ യുഎസ് കരസേനയെ വിന്യസിക്കാനുള്ള ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നുണ്ടെന്ന വാർത്താ ഏജൻസിയായ റോയിട്ടേഴ്സിന്റെ റിപ്പോർട്ട് പുറത്തുവന്നതോടെ മേഖലയിൽ അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ യുദ്ധകാഹളം മുഴങ്ങിക്കഴിഞ്ഞു.

ഖാർഗ് ദ്വീപ് പിടിച്ചെടുക്കുകയോ തകർക്കുകയോ ചെയ്താൽ ഇറാന്റെ വരുമാന സ്രോതസ്സ് പൂർണ്ണമായും അടയും. ഇത് ഇറാൻ സർക്കാരിനെ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കാനും അതുവഴി അമേരിക്കയുടെ നിബന്ധനകൾ അംഗീകരിപ്പിക്കാനും കഴിയുമെന്നാണ് വൈറ്റ് ഹൗസ് കണക്കുകൂട്ടുന്നത്. എന്നാൽ ഇത്തരമൊരു നീക്കം ഇറാനെ കൂടുതൽ പ്രകോപിപ്പിക്കുകയും അവർ ലോകത്തെ പ്രധാന എണ്ണ വിതരണ പാതകൾ തടയാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്താൽ ആഗോളതലത്തിൽ ഇന്ധനവില കുതിച്ചുയരുകയും ആഗോള സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിക്ക് അത് കാരണമാവുകയും ചെയ്യും.

സമാധാനമോ അതോ മഹായുദ്ധമോ?

രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിന് ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും കടുത്ത നയതന്ത്ര പ്രതിസന്ധിയിലൂടെയാണ് ലോകം കടന്നുപോകുന്നത്. ഒരു വശത്ത് സൈനിക കരുത്ത് ഉപയോഗിച്ച് വഴങ്ങാൻ നിർബന്ധിക്കുന്ന അമേരിക്കയും മറുഭാഗത്ത് ഒരടി പോലും പിന്നോട്ടില്ലെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന ഇറാനും നിൽക്കുമ്പോൾ സാധാരണക്കാരായ മനുഷ്യരാണ് ഇതിന്റെ ദുരന്തഫലം അനുഭവിക്കേണ്ടി വരുന്നത്. പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സ്ഥിതിഗതികൾ ശാന്തമാകണമെങ്കിൽ ഇരുരാജ്യങ്ങളും തങ്ങളുടെ കടുംപിടുത്തങ്ങളിൽ നിന്ന് മാറിനിൽക്കേണ്ടതുണ്ട്. എങ്കിലും നിലവിലെ സാഹചര്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഒരു വലിയ യുദ്ധത്തിലേക്കോ അല്ലെങ്കിൽ ദീർഘകാലം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന കടുത്ത സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങളിലേക്കോ ലോകം നീങ്ങുന്നു എന്നാണ്.

ഇറാന്റെ അഞ്ച് നിബന്ധനകൾ അംഗീകരിക്കാൻ ട്രംപ് തയ്യാറാകുമോ അതോ ഖാർഗ് ദ്വീപ് ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള സൈനിക നടപടിയുമായി അമേരിക്ക മുന്നോട്ട് പോകുമോ എന്നതാണ് വരും ദിവസങ്ങളിൽ ലോകം ഉറ്റുനോക്കുന്ന പ്രധാന ചോദ്യം. പശ്ചിമേഷ്യയിലെ കത്തുന്ന കനലുകൾ സമാധാനത്തിന്റെ കുളിർമഴയിൽ അണയുമോ അതോ ആഗോള യുദ്ധത്തിന്റെ കാറ്റിൽ ആളിക്കത്തുമോ എന്ന് കാത്തിരുന്നു കാണേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.